Boomtamatie (Cyphomandra batacea)… ’n buitengewone subtropiese vrug?


Hierdie boom het sommer verskillende name, o.a. Tamarillo, “Dutch eggplant” of “the nightshade plant”. Die Boomtamatie is oorspronklik van Peru, Suid Amerika, afkomstig. Hy is nie familie van die Sharon vrug of Persimmon nie. Sy smaak kan vergelyk word met ’n tamatie, kiwivrug, koejawel of ’n matige grenadillasmaak.

Dit is ’n vinnig groeiende boom en kan tot 5 meter hoog word. Hy lewer na 4 jaar sy beste vrugte en die boom sal omtrent 12 jaar bly lewe. Een boom kan tot 20 kg. vrugte per jaar lewer. Die boom moet elke jaar gesnoei word vir die beste resultate. Die jong uitloopsels aan die bo-punt van die boom kan uitgesny word en so kan u die boom se vorm beheer. Sy takke is nie baie sterk nie, en breek maklik wanneer hy baie vrugte dra.

Die blare is groot en het ’n sterk reuk. Die blomme is pienk/wit en hang is trossies van 10 tot 50 blommetjies aan die kort dun stingeltjies. Hulle vorm 1 tot 6 tamaties aan ’n trossie. Die blomme ruik heerlik en lok insekte en voëltjies vir bestuiwing. Die boom kan van steggies of met saad geplant word. Hy verloor sy blare in die winter, in sommige koeler gebiede. Hy groei die beste in warmer klimate en moet gereeld water kry. Die boom is sensitief vir sterk wind en omdat hy nie ’n baie sterk wortelstelsel het nie, kan hy baie maklik omgewaai word. Die boomtamatie aard baie goed in areas waar daar sitrusbome geplant word. In warm gebiede kan hierdie boom regdeur die jaar vrugte dra. Die Boomtamatie is redelik siektebestand. Ongelukkig is hy geneig om meeldou te kry en tamatiewurm val hom ook aan.

Wanneer ons die eerste keer hierdie vruggies aan die boom sien hang, lyk dit soos oranjerooi pruime wat in die meeste gevalle ovaalvormig is. Die vrugte is sowat 3,5 cm by 2,5 cm groot en is eetbaar en het ’n effense tamatiesmaak. Dit kan net so geëet word of in mengelslaai gebruik word. Dis nou ’n vrug met min vleis en baie sade! Ons kan die heerlikste konfyt en blatjang daarvan kook, volgens tamatieblatjang en tamatiekonfyt resepte. Daar is verskeie ander resepte ook waarin hierdie tamatie gebruik kan word. Almal hou egter nie van die smaak nie. Die vruggies bevat baie vitamiene en yster en bevat net 40 kilojoules per vruggie.

Baie tuiniers plant hierdie boom eintlik vir die snaaksigheid en die pragtige trossies vrugte wat hy dra.

Geniet soveel van hierdie tamaties as wat u wil en tuingroete tot volgende keer.