Boeremag-uitspraak: Dag 8

“U Edele, hy is ‘n fantastiese mens”

Een van die stellings wat op ‘n dag deur die loop van die Boeremag-saak uit die getuiebank gehoor was, klink so: “U Edele, hy is ‘n fantastiese mens”. Aan die woord is ‘n getuie wat deur die Vervolging geroep is, ene Majoor Koen – en hy praat van die aangeklaagde teen wie hy geroep is om te getuig: Kolonel Michiel Adriaan (“Giel”) Burger, Beskuldigde Nommer 7.

Dit is sekerlik net in ‘n Hoogverraad-saak wat ‘n vervolgingsgetuie so-iets oor ‘n beskuldigde sal sê. Gewoonlik word ernstige kriminele aanklagte so verkeerd, flagrant of afstootlik deur die breë mensdom beskou, dat daar nie sprake van sulke lof-uitinge teenoor ‘n beskuldigde sal wees nie. Allermins nie uit die mond van ‘n staatsgetuie nie. Maar hoogverraad, in die woorde van ‘n karakter in die fliek “The Count of Monte Cristo”, is dikwels bloot ‘n “kwessie van datums”. (Inderdaad…stel jou die Boeremag-saak voor in 1963!)

Teen die tyd dat die Hofsaak einde se kant toe staan, is daar groot hoop in vele harte vir Giel se kanse. Dit is gemeensaak dat hy geen bomme laat ontplof het nie. Anders as ander beskuldigdes wat by dosyne vergaderings was, het Giel een enkele byeenkoms bygewoon: ‘n Uitnodiging na ‘n braaivleis op Kathu aan huis van ‘n kollega, Maj. Olivier (ook ‘n Beskuldigde). In die loop van kruisverhoor namens Giel is vele aspekte van sy verweer deur staatsgetuies toegegee. Senior offisiere het ter stawing van sy verweer namens hom kom getuig. Hy was die enigste Beskuldigde om sekere mense in sy verweer te noem, wat teen die einde van die saak deur die Regter self as getuies na die Hof laat kom is – onder andere ‘n Swart voormalige Hoof van die Leër. Hierdie getuies het niks negatiefs oor Giel te sê gehad nie. Hy het ‘n gesoute advokaat wat eerstens ‘n suksesvolle borg-aansoek namens hom hanteer het alreeds in 2002; en tweedens oor die jare geen steen onaangeroer gelaat het gedurende die lang hofsaak om Giel vrygespreek te kry nie.

Alles tevergeefs. Op 1 Augustus 2012, na ‘n lang relaas wat strek oor twee dae, word Kol. M.A. Burger skuldig bevind aan hoogverraad.

Die redes daarvoor, som die Hof uiteindelik op as volg:
• J.C. Smith en Willem Grobler (weereens die lokvink en die Voorsanger van Polisieselle Moot) se getuienis oorvleuel en staaf mekaar. Hulle lieg nie oor ander byeenkomste nie, en sal dus ook nie lieg oor wat alles by die braaivleis op Kathu bespreek was nie.
• Giel se verweer (dat Mike du Toit-hulle aan huis van Jaques Olivier met hom gepraat het oor gebiedsbeskerming) is onwaar. Mense sal nie 700 kilometer ver ry om oor huis-en-haard beskerming of gebiedsbeskerming te praat nie. (Dieselfde argument is deur Vervolgingsadvokaat Fick teenoor Mike du Toit in kruisverhoor geopper. Die Rugby Wêreldbeker-toernooi was op daardie stadium in Frankryk aan die gang. Mike: “Ja, U Edele, dit is moontlik dat mense in ‘n land van moord, verkragting en doodslag honderde kilometer aflê om oor veiligheid te praat – hulle vlieg en ry dan duisende kilometers om na sport te kyk”. Adv. Fick het hierdie punt toe nie verder geneem nie).
• Mense het in Giel Burger se afwesigheid gesê hy is “positief” oor die staatsgreep en sy naam is in latere weergawes van Dokument 12 opgeneem.
• Kol. Holzhausen van Nelspruit het getuig hy het Giel anoniem geskakel en gewaarsku teen “regse bedrywighede”. Hy sou dit nie om dowe neute gedoen het nie.
• Toe die Veiligheidspolisie tydens hulle ondersoek foto’s van Mike du Toit-hulle aan Giel Burger getoon het, moes hy die Kathu-gebeure en alle betrokkenes aan die Polisie gerapporteer het. Hy het egter gesê hy ken nie die mense nie. As sy “rapport” deur militêre kanale nie ‘n versinsel is nie, was dit in ieder geval ‘n afgewaterde rapport sonder opgawe van name en dit het nie die staatsgreep-beplanning gemeld nie.

Die Regter se bevinding: Michiel Adriaan Burger is skuldig aan Hoogverraad.

Die polisieman bulder sy gewone sin: “Staan in die Hof!!!!” Die Regter en assesore gaan uit by die deur agter die regbank. Die manne in aanhouding stap af met die trappies, party skuifelend met hand- en voetboeie aan. Onder die familielede is daar ook iemand wat die Hof skuifel-skuifel verlaat: ‘n Tagtigjarige ou moeder wat dekades gelede ‘n klein seuntjie gebaar en grootgemaak het op die sendingveld van Rhodesië, onder uiterste armoede. Hy wou van kleins af soldaat word. Sy loop krom getrek, maar kyk die wêreld om haar reguit in die oë. Kop omhoog. Trots.

Wie is Kol. Giel Burger?

Hy is in 1956 in Rhodesië gebore waar sy pa, ‘n predikant, op daardie stadium sendingwerk gedoen het. In 1966 het hy as 10-jarige knaap die groot militêre parade gade geslaan wat Republiekwording vyf jaar tevore herdenk het – en net daar besluit hy op ‘n loopbaan in die Weermag. President-verkenner in die Voortrekkers, eerste span rugby, matriek in 1974 aan die Hoërskool Louis Trichardt. Sluit by die Staande Mag aan in Januarie 1975, voltooi ‘n hele aantal Infanterie-offisierskursusse met lof, neem deel aan verskeie “kontakte” in die oorlog wat die Regering die Weermag laat voer het in Suidwes-Afrika en Angola. Veg saam met Wit en Swart troepe, ook as afgedeelde lid in die Venda-Weermag. Hy voltooi uiteindelik die Senior Bevel en Staf-kursus in die Suid-Afrikaanse Leër en word op relatief vroeë leeftyd ‘n volle Kolonel. Met sy arrestasie was hy ‘n senior staf- en opleidingsoffisier van die SA Leër Gevegsopleiding Sentrum te Lohatla.

Hy het vier volwasse kinders; en sy eggenote staan getrou by hom.

Die Uitspraak duur voort.